استفتای جواز بقای تقلید از میّت

استفتای جواز بقای تقلید از میّت
مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی شیخ محمد یعقوبی (دام ظله)، آیا تقلید از میت را ابتداءً یا بقاءً جایز می دانید؟ خداوند جزای خیر به شما عنایت فرماید.
بسمه تعالی
حیات در مرجع تقلید شرط است، چراکه وظایف مرجعیت تنها در فتوا دادن نیست تا گفته شود که با رجوع به رساله عملیه محقق می شود، بلکه مرجعیت یعنی رهبری امت که محقق نمی شود مگر با وجود فقیهی که در دل مشکلات امت زندگی کند، و دارای هوش و فطانت لازم باشد و مسائل جاری را به دقت تحلیل کند و با عنایت خداوند متعال واکنش مناسب و حکیمانه داشته باشد، پس تقلید از میت حقیقتاً و حکماً جایز نیست، و میت فاقد اهلیت مرجعیت است.
بله در خصوص کسی که از مجتهد جامع الشرایطی که از مراجعی باشد که به عنوان اعلم از او یاد می شود تقلید می کرد، جایز است تنها در مسائلی که در زمان حیات او یاد گرفته است باقی بماند، پس تقلید فعلا از مجتهد زنده است که به او اجازه داده است، و شرط کردیم بقای بر میت در صورتی جایز است، که در مسائل مستحدثه و اختلافی به اعلم زنده مراجعه کند.
مراد از مسائل مستحدثه در نزد مشهور آن قضایایی است که مرجع میت نظری در رابطه با آنها ندارد، و اما بنده آنها را مسائلی می دانم که مکلف در زمان حیات مرجعی که فوت شد نیاموخت و بعد از وفات او، متوجه آنها شد، هر چند در رساله عملیه او موجود باشند، مستحدثه یا جدید بودن به لحاظ مکلف است چونکه قبل از آن به آنها آگاهی نداشت نه به لحاظ موضوع آنها.
و دلیل این شرط این است که مکلف با مراجعه به فقیه در حال حیات و آموختن مسائل مورد نیاز، از عنوان رجوع جاهل به عالم خارج شد پس مشمول (حکم) وجوب رجوع به مجتهد نیست.
و اما مراد از مسائل اختلافی، یعنی مسائلی که نظر مرجع زنده با مرجع میت متفاوت است پس در این صورت واجب است که در این مسائل به مرجع زنده مراجعه کند زیرا واجب است که از او تقلید کند. بدین دلیل که فقیه زنده با دلیل به مسئله شرعی دست یافت و در مقابل خداوند متعال حجت و دلیل دارد، اما آنچه را که فقیه میت به آن فتوا داد حجت نیست، پس چگونه جایز است که مکلف حجت را ترک کند و به غیر حجت عمل کند؟ البته بر مکلف واجب نیست که مسائل اختلافی را جستجو کند، اما اگر از مسئله اختلافی آگاه شد واجب است که به مرجع زنده رجوع کند.
علاوه بر آن مرجع زنده فرصت بالندگی و استفاده از آگاهی های انباشته شده را در زمینه استنباط دارد، اما علم و دانش فقیه میت متوقف شده، و اگر او نیز زنده بود ممکن است برخی از فتاوای خود را همانگونه که در حال حیات تغییر می داد تغییر دهد.
محمد یعقوبی
نجف اشرف
۴/جمادى الثانیه/۱۴۴۴هـ

Add A Knowledge Base Question !

+ = Verify Human or Spambot ?

Add A Knowledge Base Question !

+ = Verify Human or Spambot ?

آخر الأخبار